Sosyal medya için üç yol: kısa tanımlar
Bir işletme sosyal medyasını profesyonelleştirmeye karar verdiğinde genellikle üç seçenekle karşılaşır. Sosyal medya ajansı, belirli bir kapsamda (çoğu zaman aylık paylaşım sayısı) içerik üretir ve yayınlar. Sosyal medya danışmanı ya da dijital danışmanlık ekibi, işletmenin hedefini belirler, kanalları birlikte planlar ve uygulamayı yürütür ya da yönlendirir. Şirket içi uzman ise işletmenin bordrosunda, her gün içerideki gelişmeleri içeriğe dönüştüren kişidir.
Üçünün de doğru olduğu durumlar var. Yanlış olan, ihtiyacı netleştirmeden birini seçmek.
Ajans, danışman ve şirket içi uzman karşılaştırması
| Ajans | Danışman / danışmanlık ekibi | Şirket içi uzman | |
|---|---|---|---|
| Odak | İçerik üretimi ve yayın | Hedef, strateji ve tüm kanallar | Günlük içerik ve topluluk |
| Ölçü | Çoğunlukla paylaşım sayısı | Satış, randevu, başvuru | İşverenin belirlediği hedefler |
| Kapsam | Sosyal medya hesapları | Sosyal medya, reklam, Google, site, müşteri verisi | Kişinin uzmanlığıyla sınırlı |
| Maliyet yapısı | Aylık paket | Aylık, hedefe göre | Maaş ve yan haklar |
| İşletmeyi tanıma | Sınırlı | Analizle başlar, zamanla derinleşir | En yüksek |
| En uygun olduğu durum | Kapasite eksikliği | Yön ve sonuç eksikliği | Yoğun ve sürekli içerik ihtiyacı |
Ajans ne zaman mantıklı?
Stratejiniz net, hedefiniz belli ve ihtiyacınız yalnızca düzenli, kaliteli içerik üretimiyse ajans iyi bir seçimdir. Örneğin pazarlama müdürü olan, kampanya takvimi hazır bir marka için ajans, ekibin taşıyamadığı tasarım ve prodüksiyon yükünü alır.
Dikkat edilmesi gereken nokta şu: paylaşım sayısıyla fiyatlanan bir ajans, sizin satış ya da randevu hedefinizden sorumlu değildir. Bu hedefi kimin takip ettiği belirsiz kalırsa, aylar sonra "paylaşımlar yapıldı ama bir şey değişmedi" noktasına gelinir.
Sosyal medya danışmanlığı ne zaman mantıklı?
İşletmenin asıl sorusu "Bize nasıl daha çok müşteri gelir?" ise ve bu sorunun cevabı yalnızca sosyal medyada değilse, danışmanlık daha uygun bir yapıdır. Danışmanlıkta iş hedefle başlar, müşterinin size ulaşana kadar geçtiği adımlar incelenir ve en çok kaybın olduğu yer önce düzeltilir. Bazı aylar bu bir Instagram içerik serisidir, bazı aylar Google İşletme Profili, bazen de randevu formunun sadeleştirilmesi.
Restoran, klinik, güzellik salonu, emlak ofisi gibi pazarlama ekibi olmayan işletmeler için danışmanlık çoğu zaman en verimli yoldur: işletme sahibi strateji ve ölçüm yükünü dışarıya verir, kendisi işine odaklanır.
Şirket içi uzman ne zaman mantıklı?
Her gün yeni ürün gelen bir e-ticaret markası, sürekli etkinlik düzenleyen bir mekân ya da içerik üretiminin işin merkezinde olduğu işletmelerde şirket içi bir uzman büyük avantaj sağlar. İçeriden biri anı anında yakalar, ekibi ve müşteriyi tanır.
Zorluk, tek bir kişinin strateji, tasarım, video, reklam ve ölçümün hepsinde iyi olmasının nadir olması. Bu yüzden şirket içi uzmanı olan işletmeler de çoğu zaman reklam ya da strateji için dışarıdan destek alır.
Kendinize sormanız gereken üç soru
Asıl eksik ne? İçerik üretecek zaman ve el mi eksik, yoksa neyin neden yapıldığını belirleyecek bir yön mü? İlki kapasite sorunudur ve ajans ya da şirket içi uzman çözer. İkincisi yön sorunudur ve danışmanlık çözer.
Hedef ne kadar net? "Daha çok takipçi" bir hedef değildir. "Ayda 30 yeni randevu" ya da "online satışların yüzde kaçının sosyal medyadan gelmesi" gibi ölçülebilir bir hedef, hangi yapının uygun olduğunu da belirler.
Ekibinizde içerik üretebilecek biri var mı? Varsa karma model en mantıklı seçenektir. Yoksa içerik üretimini de kapsayan bir dış çalışma gerekir.
Üç sorunun cevabı netleşmeden teklif toplamak, birbirinden çok farklı şeyleri aynı tabloda karşılaştırmaya yol açar. Önce ihtiyacı yazıya dökmek, gelen teklifleri değerlendirmeyi de kolaylaştırır.
En verimli yapı: içeriden biri, dışarıdan bir yön
Deneyimimizde birçok küçük ve orta ölçekli işletme için en verimli yapı karma bir modeldir. İşletmenin içinden biri günlük anları telefonla çeker ve mesajlara yanıt verir; dışarıdan bir danışmanlık ekibi hedefi belirler, içerik planını kurar, reklamı ve Google tarafını yönetir, her ay rakamlara bakıp planı günceller. Bu yapı, şirket içi uzmanın maliyetinden ve ajans paketinin sınırlarından kaçınır.
Maliyetleri nasıl karşılaştırmalı?
Üç seçeneğin maliyetini karşılaştırırken yalnızca aylık rakama bakmak yanıltıcıdır. Hizmet pazaryerlerindeki teklifler aylık birkaç bin liradan 40.000 liraya kadar uzanıyor, ama bu rakamların arkasındaki kapsam çok farklı. Şirket içi bir uzmanın maliyeti ise maaşın yanında sigorta, ekipman, yazılım abonelikleri ve eğitimden oluşur.
Daha doğru bir karşılaştırma için her seçeneğe şu soruyu sorun: bu para karşılığında hangi işler yapılacak ve hangi sonuç takip edilecek? Düşük fiyatlı bir paket yalnızca içerik üretimini kapsıyorsa, reklam yönetimi ve Google görünürlüğü için ayrıca zaman ya da para harcamanız gerekecektir.
| Kalem | Ajans paketi | Danışmanlık | Şirket içi |
|---|---|---|---|
| İçerik üretimi | Dahil | Dahil ya da yönlendirme | Dahil |
| Strateji ve hedef | Çoğunlukla sınırlı | Dahil | Kişiye bağlı |
| Reklam yönetimi | Çoğunlukla ayrı ücret | Kapsamda | Kişiye bağlı |
| Google görünürlüğü | Çoğunlukla kapsam dışı | Kapsamda | Kişiye bağlı |
| Ölçüm ve rapor | Etkileşim raporu | Hedef raporu | Kişiye bağlı |
Mevcut ajanstan geçiş nasıl yapılır?
Bir ajansla çalışıyor ve sonuçtan emin değilseniz, geçişten önce üç şeyi güvenceye alın. Birincisi, tüm hesapların yönetici erişiminin sizde olması. İkincisi, reklam hesabının ve geçmiş verilerin işletmenizin adına kayıtlı olması. Üçüncüsü, hazırlanan tasarım dosyalarının ve içerik arşivinin size teslim edilmesi.
Bu üçü tamamsa geçiş birkaç gün içinde, kesintisiz yapılabilir. Değilse, önce erişimleri düzeltmek gerekir; aksi hâlde yeni ekip sıfırdan başlamak zorunda kalır ve geçmiş verilerden öğrenilenler kaybolur. Meta'nın işletme yardım merkezi, işletme portföyünde erişim ve yetki ayarlarının nasıl yönetileceğini adım adım anlatıyor.
İlk 90 günde ne beklemeli?
Hangi yapıyı seçerseniz seçin, ilk üç ay bir kurulum dönemidir. İlk ay mevcut durumun analizi, ölçüm kurulumu ve en acil eksiklerin düzeltilmesiyle geçer. İkinci ay içerik ve reklam denemeleri başlar. Üçüncü ayın sonunda hangi kanalın, hangi içeriğin ve hangi mesajın işe yaradığına dair ilk gerçek veriler oluşur.
İlk haftalarda büyük sonuç vaat eden bir teklife temkinli yaklaşın. Sağlıklı bir çalışma, ilk ayın sonunda size neyin ölçüldüğünü ve neyin değiştirileceğini açıkça anlatabilmelidir; rakamların anlamlı biçimde hareket etmesi ise genellikle biraz daha zaman alır.
Hangisini seçerseniz seçin: 4 güvence
- Hesaplar sizin adınıza olsun. Sosyal medya hesapları, reklam hesabı ve Google profili işletmenizin adına açılmış olmalı; çalışma bittiğinde erişim sizde kalmalı.
- Reklam bütçesi kendi hesabınızdan ödensin. Harcamanın tamamını platformun kendi panelinde görebilmelisiniz.
- Hedef ve ölçü yazılı olsun. "Bilinirlik" gibi belirsiz bir ifade yerine ölçülebilir bir hedef.
- Rapor karar içersin. Aylık rapor yalnızca rakam değil, bir sonraki ay neyin değişeceğini de anlatmalı.
Son olarak, hangi yolu seçerseniz seçin, işletmenizin sesi sizde kalmalı. Dışarıdan gelen ekip ne kadar iyi olursa olsun, müşterinizi en iyi tanıyan kişi sizsiniz; iyi bir çalışma bu bilgiyi içeriğe taşır.
Danışmanlık yaklaşımımızı ve sürecimizi dijital danışmanlık sayfamızda, fiyatı belirleyen kalemleri ise sosyal medya yönetimi fiyatları sayfasında anlattık.